enerji verim

İşletmelerde basit çözümlerle büyük enerji tasarrufları sağlanabilir, enerji tasarrufu sağlayıp verimliliği arttırarak maliyetleri en aza indirebiliriz. Yapılacak iyileştirmeler ilk yatırım maliyeti olarak külfet tutsa da ilerleyen zamanlarda kendini amorti edeceği gibi daha tasarruflu bir yapıya kavuşacaktır. Enerji, üretim maliyeti olarak işletmelerde büyük yer tutmaktadır ve çoğu konuda olduğu gibi bu konuda da devamlılık/süreklilik esastır. İşletmedeki verimliliği sağlamak ve tasarruf yaparak geleceğe daha sağlam bir şekilde tutunabilmek için yapılması gereken bazı iyileştirmeler bulunmaktadır bunlar:

1) Yüksek Verimli EFF1 motorlar kullanılmalıdır (EFF3 Düşük verimli, EFF2 Verimli Motorlar). Yanan motorlar tekrar sarıma gönderilmemelidir, motor verimi %1-4 arasında düşmektedir

2) Motorları düşük güçte ve buna bağlı düşük verimde çalıştırmamalıyız. Motorlar büyük seçilmemelidir

3) Motorları direk sisteme bağlamalıyız. Arada kayış kasnak düzeneği yerine daha verimli olan direk kaplinli bağlantı seçilebilir. Sanayide kullanılan elektriğin %66′ sı (yani üçte ikisi) motorlar tarafından tüketilmektedir

4) Fan, Pompa ve Kompresörler gibi elektriğin yoğun tüketildiği yerlerde sürücü (inverter) kullanılmalıdır. İster yeni ister eski bir işletme olsun bu uygulamayı adapte etmeli veya buna göre düzenlemek gereklidir

5) İşletmelerde enerji tüketen ekipmanların verimi arttırılmalıdır

6) Tüketim gereğinden daha fazla yapılmamalı ve bununla ilgili girişimlerde bulunulmalıdır

7) Yüksek enerji tüketen yerler sürekli izlenmeli ve kontrol altında tutulmalıdır

8) Enerjiyi daha ekonomik yollardan nasıl sağlayabiliriz? bu sorgulanmalıdır (örnek: elektrik kullanımı yerine doğalgaz kullanımı ile olabilir mi şeklinde)

9) İşletme gereksinimlerinden daha fazla güçte pompa, fan, kompresör seçilmemeli ve sürekli kontrol altında tutulmalıdır (basınç veya hava ihtiyacı düşük olan yerlerde yüksek kapasiteli pompa, fan, kompresör kullanılmamalıdır)

10) Yenilenebilir enerji kaynaklar araştırılmalı ve sisteme dahil /entegre edilmelidir

11) Geri Dönüşüm kutuları konularak atıklar ayıklanmalıdır

12) Aydınlatma israfı azaltılmalı, normal ampuller yerine enerji tasarruflu LED aydınlatma ve daha yeni teknolojili ürünler tercih edilmelidir. Fotoselli sistemler ile otomatik olarak aydınlatmaların açma-kapama zamanları ayarlanabilir yapılmalıdır

13) Su israfı azaltılabilir. Musluklara, WC’ lere fotoselli cihazlar bağlanılabilir ve bunun yanında israfı önleyici gerekli uyarıcı levhalar asılabilir

14) Kullanılmayan elektrikli aletler kapatılabilir

15) Basınçlı Hava kaçakları tespit edilerek kaçaklar giderilebilir, bu sayede büyük oranda enerji tasarrufu sağlanacaktır

16) Fırınlarda yakma havasına ön ısıtma yapılarak oldukça fazla enerji tasarrufu sağlanabilir

17) Sıcak ve soğuk yüzeyler izole edilerek sıcaklık kayıplarının önüne geçilmiş olmakla birlikte büyük enerji tasarrufu sağlanmış olacaktır. Boru tesisatları, vanalar, tanklar, ekipmanlar vs…

18) Sistemde basınç kayıplarına yol açan fazla dirsek, Tee, vana, pislik tutucu kullanılmamalı gerekli miktarda sisteme dahil edilmelidir

19) İşletme içerisindeki bina yalıtımları arttırılarak veya yenisi ile değiştirilerek sıcaklığın artması veya azalması önlenmiş olunur

20) Bina içi aydınlığı sağlamak için şeffaf paneller kullanılabilir, binaların ilk yapım aşamasında bu özellikte göz önüne alınarak yapılırsa uzun vadede elektrik tüketimi daha az olacaktır

21) Sistemde boş yere çalışan fan,pompa,kompresörler belirlenerek ihtiyaç olmadığı zamanlarda sinyal alarak, zamanlayıcı koyarak otomatik durması sağlanabilir

22) Kojenerasyon (Elektrik ve ısı enerjisinin birlikte üretilmesi) ve Trijenerasyon sistemleri (Elektrik, Isı ve soğutmanın birlikte üretilmesi) işletmeye kurulabilir. Bu sistemleri yapan firmalar bulunmakta olup büyük enerji tasarrufları sağlanabilir

23) Chiller (Soğutucu) devreleri, ısı veren fırın, petek vs. yerlerden uzak tutulmalıdır

24) Soğutma devrelerinin yerleşiminde etrafında boşluk bırakmak gerekmektedir

25) Güneş Enerjili sistemler kullanılarak sıcak su temin edilebilir

26) İşletmede ve odalarda sıcaklık ayarlaması yapılarak tasarruf sağlanabilir

27) Sadece belli saatlerde pompaların çalışması sağlanarak gereksiz ısıtmalardan kaçınılabilir. Zaman ayarlı sistemler ile akşam belli saat de ısıtma otomatik olarak kapatılabilir, sabaha doğru otomatik olarak açılarak tasarruf yapılabilir

28) Ayrı ayrı değil, merkezi ısıtma/soğutma sistemleri kullanılmalıdır

29) Planlı/Periyodik bakıma önem verilmelidir. Pompa, fan, kompresör, blower vs. filtreleri düzenli temizlenmelidir. Ekipmanların (motor,redüktör vs.) temizlikleri düzenli yapılmalıdır.

30) Çalışan personel enerji tasarrufu konusunda bilinçlendirilmelidir.

31) Motorlarda ısıyı düşürmek, enerji tasarrufu sağlamak, motoru korumak ve döndürülen malzemenin deformasyonunu/kesilmesini önlemek için Soft Starter (yumuşak yolverici)

32) İşletmede enerji izleme ve yönetimi sağlanmalı

33) Sıcak Buhar, sıcak su, kondensat hatlarının, soğuk su devrelerinin ısı yalıtımları düzgün yapılmalıdır

34) Fırınların ısıtılması elektrik ile değil doğalgaz ile yapılabilir

35) Atık ısıların geri kazanımı ile ilgili çalışma yapılabilir

36) Makinelerin boşta çalışma süreleri kısaltılabilir

37) Kompresör havalarının dış ortamdan emdirilmesi büyük enerji tasarrufu sağlar. Her 1°C’ lik sıcaklık azalması enerji kullanımını belli miktarda azaltmaktadır (Özellikle kış aylarında). Soğuk, nemli olmayan ve temiz hava girişi kompresörün sıkıştırma verimini arttırır

38) Güneş ışınlarının yazın oda/ofis içerisine girmesi engellenerek soğutma maliyetleri düşürülebilir

39) Tesisatlarda yalıtım ceketleri kullanılarak ısıl kayıplar azaltılabilir

40) Kompresör, Fan vs. hava emişlerindeki filtrelerin düzenli temizliği yapılarak basınç düşüşleri önlenebilir

41) Sürtünme kayıplarını en aza indirmek için tesisatların buna göre düzenlenmesi sağlanabilir. Keskin dönüşler, filtre, regülatör, vana, çekvalf akullanımı, gereksiz fazladan atılan dirsek,manşon, nipel tarzı tesisat malzemeleri basınç kayıplarını arttırmaktadır. Borular seçilirken düşük sürtünme katsayılı olanları tercih edilmelidir.

42) Her işletmenin bir enerji politikası olmalı ve enerji verimliliği konusunda sürdürülebilir bir yol haritasının olması gereklidir